{
  "قانون ثبت احوال مصوب ۱۳۵۵/۰۴/۱۶ با اصلاحات و الحاقات بعدی": {
    "articles": [
      {
        "article": "ماده ۱",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] وظایف سازمان ثبت احوال کشور به قرار زیر است:\nالف- ثبت ولادت و صدور شناسنامه.\nب- ثبت واقعه وفات و صدور گواهی وفات.\nج- تعویض شناسنامه‌های موجود در دست مردم.\nد- ثبت ازدواج و طلاق و نقل تحولات.\nهـ- صدور گواهی ولادت برای اتباع خارجه.\nو- تنظیم دفاتر ثبت کل وقایع و نام خانوادگی.\nز- جمع‌آوری و تهیه آمار انسانی سراسر کشور و انتشار آن.\nح- وظایف مقرر دیگری که طبق قانون به عهده سازمان گذاشته شده است.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲",
        "content": "برای مطالعه و پیشنهاد روش‌های فنی و اظهار نظر درباره اصلاح یا تغییر فرم‌ها و نمونه‌های سجلی و آماری و نحوه جمع‌آوری و انتشار آنها و تهیه دستورالعمل‌ها و روش‌های فنی سجلی و طرز جمع‌آوری اوراق باطله و تنظیم و نگهداری و حفاظت اسناد و مدارک سجلی، در مرکز سازمان ثبت احوال کشور شورایی به نام شورای عالی ثبت احوال تشکیل می‌شود.\nاعضای شورای عالی ثبت احوال عبارت خواهند بود از رئیس سازمان ثبت احوال کشور یا قائم‌مقام او، یک نفر از استادان دانشکده حقوق به انتخاب رئیس دانشگاه تهران، یک نفر از قضات دادگستری به انتخاب وزیر دادگستری، یک نفر از کارمندان مطلع ثبت احوال به انتخاب رئیس سازمان ثبت احوال و نماینده مرکز آمار ایران. ریاست شورا با معاون وزارت کشور و رئیس سازمان ثبت احوال کشور یا قائم‌مقام او می‌باشد و رأی اکثریت لازم‌الاجرا خواهد بود.\nنحوه جمع‌آوری و انتشار آمار انسانی و تهیه نمونه‌های مربوط به پیشنهاد سازمان ثبت احوال کشور، پس از جلب نظر مرکز آمار ایران و تصویب شورای عالی ثبت احوال تعیین خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] در مقر هر اداره ثبت احوال هیأتی به نام هیأت حل اختلاف مرکب از رئیس اداره ثبت احوال، مسئول بایگانی یا معاونین و یا نمایندگان آنان و یکی از کارمندان مطلع اداره مزبور به انتخاب رئیس اداره ثبت احوال استان تشکیل می‌شود. وظایف هیأت حل اختلاف به قرار زیر است:\n۱- تصحیح هر نوع اشتباه در تحریر مندرجات دفتر ثبت کل وقایع و وفات بعد از امضای سند و قبل از تسلیم شناسنامه یا گواهی ولادت یا وفات و تکمیل سند از نظر مشخصاتی که «نامعلوم» بوده است، مندرج در ماده ۲۹ این قانون.\n۲- رفع اشتباهات ناشی از تحریر ضمن ثبت وقایع یا نقل مندرجات اسناد و اعلامیه‌ها و مدارک به دفاتر ثبت کل وقایع و سایر دفاتر.\n۳- ابطال اسناد و شناسنامه‌هایی که بیگانگان مورد استفاده قرار داده‌اند و طبق ماده ۴۴ اعلام می‌شود.\n۴- ابطال اسناد مکرر و یا موهوم و تصحیح اشتباه در ثبت جنس صاحب سند و تغییر نام‌های ممنوع.\n۵- حذف کلمات زائد، غیرضروری و یا ناشی از اشتباه در اسناد سجلی اشخاص.\nترتیب تقاضا و گردش کار دفاتر هیأت‌ها و نحوه رسیدگی و ابلاغ تصمیمات در آیین‌نامه اجرایی این قانون تعیین خواهد شد.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- تصحیح هر نوع اشتباه در تحریر مندرجات دفتر ثبت کل وقایع و وفات اگر قبل از امضا باشد با توضیح مراتب در حاشیه سند به عمل می‌آید و امضاکنندگان سند ذیل توضیح را امضا خواهند نمود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴",
        "content": "رسیدگی به شکایات اشخاص ذی‌نفع از تصمیمات هیأت حل اختلاف و همچنین رسیدگی به سایر دعاوی راجع به اسناد ثبت احوال با دادگاه شهرستان یا دادگاه بخش مستقل محل اقامت خواهان به عمل می‌آید و رأی دادگاه فقط پژوهش‌پذیر است.\nمهلت شکایت از تصمیم هیأت حل اختلاف ده روز از تاریخ ابلاغ است.\n[یادداشت تنقیحی: عنوان و ساختار مرجع قضایی این ماده تاریخی است؛ صلاحیت‌های جاری مرتبط با اصلاح/استرداد شناسنامه، الزام به صدور شناسنامه و تصحیح و تغییر نام، حسب قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ در دادگاه صلح اعمال می‌شود. متن ماده برای حفظ اصالت قانون تغییر داده نشده است.]",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] سازمان ثبت احوال کشور در اجرای وظایفی که بر عهده دارد می‌تواند از وجود کارکنان سازمان‌های دولتی و ارگان‌ها و نهادهای انقلاب اسلامی موجود در محل استفاده نماید.\nتبصره ۱ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- مأموران دولت و کارکنان بیمارستان‌ها و گورستان‌ها مکلفند با سازمان ثبت احوال کشور در اجرای وظایف قانونی همکاری نمایند.\nتبصره ۲ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- نحوه استفاده از خدمات افراد و سازمان‌ها و ارگان‌ها و نهادها به موجب آیین‌نامه اجرایی این قانون خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۶",
        "content": "نماینده یا مأمور ثبت احوال کسی است که از طرف سازمان ثبت احوال کشور و یا ادارات تابعه برای ثبت وقایع یا دریافت اعلامات منصوب شده باشد.\nتبصره ۱- اعلام‌کننده کسی است که مکلف به اعلام واقعه می‌باشد و می‌تواند به شخص دیگری رسماً وکالت دهد تا از طرف او واقعه را اعلام نماید.\nتبصره ۲- گواه از لحاظ این قانون کسی است که صحت اظهارات اعلام‌کننده را گواهی می‌کند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۷",
        "content": "سن گواه و اعلام‌کننده نباید کمتر از ۱۸ سال تمام باشد.\nپدر و مادری که قبل از رسیدن به سن ۱۸ سال تمام ازدواج کرده‌اند می‌توانند ولادت یا وفات فرزند خود را اعلام نمایند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۸",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] دفتر ثبت کل وقایع و وفات و شناسنامه و گواهی ولادت و اعلامیه‌ها و اطلاعیه‌ها و دفاتر ثبت کل وقایع و نام خانوادگی از اسناد رسمی است و تا زمانی که به موجب تصمیم هیأت حل اختلاف یا رأی دادگاه بر حسب مورد تصحیح یا باطل نشده به قوت خود باقی می‌باشد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۹",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] رونوشت یا فتوکپی شناسنامه یا گواهی ولادت مراجعین به ادارات و مؤسسات دولتی و شهرداری و بخش خصوصی که برای انجام مراجعات آنان ضرورت دارد مستقیماً توسط آن مراجع تهیه خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۰",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] وقایع حیاتی هر فرد (ولادت، ازدواج، طلاق، رجوع و بذل مدت، وفات) در دفاتری به شرح زیر به ثبت می‌رسد:\nالف- دفتر ثبت کل وقایع که در آن بدواً ولادت هر فرد ثبت و وقایع مربوط به ازدواج، طلاق، رجوع و بذل مدت و وفات همسر، ولادت و وفات اولاد و وفات صاحب سند از روی مندرجات اعلامیه‌ها و مدارک در آن ثبت می‌گردد.\nب- دفتر ثبت وفات که در آن واقعه مربوط به وفات هر فرد به ثبت می‌رسد.\nتبصره ۱- صفحات دفتر ثبت کل وقایع باید شماره‌گذاری شود و با تعیین تعداد کل صفحات نخ‌کشی و سرب و منگنه شده به امضای دادستان شهرستان یا نماینده او برسد.\nتبصره ۲- دفتر ثبت کل وقایع هر سال پس از انقضای مدت صد و بیست سال از جریان خارج و به بایگانی راکد منتقل می‌شود.\nتبصره ۳- هرگاه اسناد یا دفاتر از بین برود، در صورت وجود سابقه از روی سوابق و در صورت نبودن سابقه با دعوت صاحبان اسناد به وسیله آگهی طبق مدارک موجود در دست آنان، پس از رسیدگی دفاتر یا اسناد معدوم تجدید می‌گردد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۱",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] دفتر ثبت کل وقایع یا وفات پس از ثبت باید به امضای اعلام‌کننده و گواهان و مأمور یا نماینده ثبت احوال برسد و مهر شود و در صورت وجود گواهی ماما یا پزشک نیازی به گواهان نخواهد بود. پس از تکمیل و امضای اسناد مزبور، تصحیح یا تغییر مندرجات آن منحصراً به موجب مقررات این قانون خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۲",
        "content": "ولادت هر طفل در ایران اعم از این‌که پدر و مادر طفل ایرانی یا خارجی باشند باید به نماینده یا مأمور ثبت احوال اعلام شود و ولادت اطفال ایرانیان مقیم خارج از کشور به مأمور کنسولی ایران در محل اقامت و اگر نباشد به نزدیک‌ترین مأموران کنسولی و یا به سازمان ثبت احوال کشور اعلام شود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۳",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] ولادت واقع در ایران به وسیله نماینده یا مأمور ثبت احوال و ولادت واقع در خارج از کشور به وسیله مأموران کنسولی ایران در دفتر ثبت کل وقایع به ثبت می‌رسد. در این دفتر اطلاعات زیر قید می‌شود:\n۱- ساعت، روز، ماه، سال و محل ولادت استان، شهرستان، بخش، دهستان (شهر/روستا) و تاریخ ثبت آن.\n۲- نام و نام خانوادگی صاحب سند و جنس.\n۳- نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه یا شماره پروانه اقامت و یا گذرنامه و محل صدور شناسنامه یا پروانه اقامت و یا گذرنامه و محل اقامت پدر و مادر.\n۴- نام و نام خانوادگی و محل اقامت و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه و نسبت اعلام‌کننده در صورتی که غیر از پدر و مادر صاحب سند باشد.\n۵- نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه و محل اقامت گواهان.\n۶- نام و نام خانوادگی و امضای نماینده یا مأمور و مهر ثبت احوال.\n۷- شماره و سری برگ مخصوص دفتر ثبت کل وقایع.\n۸- محل مخصوص ثبت و شماره کلاسمان آثار انگشتان صاحب سند.\n۹- محل مخصوص ثبت خلاصه اطلاعات راجع به ازدواج، طلاق و یا وفات همسر.\n۱۰- محل مخصوص ثبت شماره مسلسل و سری شناسنامه‌های صادره.\n۱۱- محل مخصوص ثبت خلاصه اطلاعات راجع به اولاد.\n۱۲- محل مخصوص ثبت وفات.\n۱۳- محل توضیحات.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- پس از ثبت ولادت اگر طفل ایرانی باشد شناسنامه صادر و تسلیم می‌گردد و اعلامیه برای ثبت واقعه در دفتر ثبت کل وقایع صفحه مخصوص پدر و مادر به اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه آنان فرستاده می‌شود و در صورتی که طفل خارجی باشد گواهی ولادت صادر و تسلیم می‌گردد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۴",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] برای هر فرد شماره شناسنامه که مخصوص به او خواهد بود تعیین می‌گردد و شماره شناسنامه هر شخص در کلیه مدارک مربوط به ثبت احوال او باید قید گردد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۵",
        "content": "ثبت ولادت باید مستند به تصدیق پزشک یا مامای رسمی یا مؤسسه‌ای که طفل در آنجا متولد گردیده است باشد، در غیر این صورت واقعه به تصدیق دو نفر گواه ثبت می‌شود.\nتبصره- مهلت اعلام ولادت پانزده روز از تاریخ ولادت طفل است. روز ولادت و تعطیل رسمی بعد از آخرین روز مهلت به حساب نمی‌آید و در صورتی که ولادت در اثنای سفر زمینی یا هوایی یا دریایی رخ دهد مهلت اعلام آن از تاریخ رسیدن به مقصد محسوب می‌شود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۶",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] اعلام و امضای دفتر ثبت کل وقایع به ترتیب به عهده اشخاص زیر خواهد بود:\n۱- پدر یا جد پدری.\n۲- مادر در صورت غیبت پدر و در اولین موقعی که قادر به انجام این وظیفه باشد.\n۳- [حذف شده].\n۴- وصی یا قیم یا امین.\n۵- اشخاصی که قانوناً عهده‌دار نگهداری طفل می‌باشند.\n۶- متصدی یا نماینده مؤسسه‌ای که طفل به آنجا سپرده شده است.\n۷- صاحب واقعه که سن او از ۱۸ سال تمام به بالا باشد.\nدر صورتی که ازدواج پدر و مادر طفل به ثبت نرسیده باشد، اعلام ولادت و امضای اسناد متفقاً به عهده پدر و مادر خواهد بود و هرگاه اتفاق پدر و مادر در اعلام ولادت میسر نباشد، سند طفل با اعلام یکی از ابوین که مراجعه می‌کند با قید نام کوچک طرف غایب تنظیم خواهد شد. اگر مادر اعلام‌کننده باشد نام خانوادگی مادر به طفل داده می‌شود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۷",
        "content": "هرگاه ابوین طفل معلوم نباشند، سند با نام خانوادگی آزاد و نام‌های فرضی در محل اسامی ابوین تنظیم می‌گردد. تصحیح اسامی فرضی یا تکمیل مشخصات ناقص به موجب اقرارنامه موضوع ماده ۱۲۷۳ قانون مدنی یا حکم دادگاه یا مدارک حصر وراثت به عمل خواهد آمد و نام خانوادگی طبق احکام مربوط به نام خانوادگی اصلاح خواهد شد. موضوع فرضی بودن اسامی پدر و مادر در شناسنامه منعکس نخواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۸",
        "content": "نماینده یا مأمور ثبت احوال ولادت طفل فاقد ولی را ثبت و مراتب را برای اقدام قانونی به دادستان اطلاع خواهد داد.\nتبصره- در صورتی که طفل در مکانی متولد شود که خروج از آن ممنوع یا محتاج به اجازه مخصوص باشد نظیر ندامتگاه، کانون اصلاح و تربیت و غیره، متصدیان این سازمان‌ها مکلف به اطلاع واقعه و ایجاد تسهیلات لازم برای انجام وظایف صاحب واقعه می‌باشند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۱۹",
        "content": "ماما یا پزشکی که در حین ولادت حضور و در زایمان دخالت داشته مکلف به صدور گواهی ولادت و ارسال یک نسخه آن به ثبت احوال محل در مهلت اعلام می‌باشد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۰",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] انتخاب نام با اعلام‌کننده است. برای نامگذاری یک نام ساده یا مرکب (حسین، محمدمهدی و مانند آن) که عرفاً یک نام محسوب می‌شود انتخاب خواهد شد.\nتبصره ۱ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- انتخاب نام‌هایی که موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی می‌گردد و همچنین انتخاب عناوین و القاب و نام‌های زننده و مستهجن یا نامتناسب با جنس ممنوع است.\nتبصره ۲ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- تشخیص نام‌های ممنوع با شورای عالی ثبت احوال می‌باشد و این شورا نمونه‌های آن را تعیین و به سازمان اعلام می‌کند.\nتبصره ۳ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- انتخاب نام در مورد اقلیت‌های دینی شناخته‌شده در قانون اساسی تابع زبان و فرهنگ دینی آنان است.\nتبصره ۴ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- در اسناد سجلی اقلیت‌های دینی شناخته‌شده در قانون اساسی کشور نوع دین آنان قید می‌شود.\nتبصره ۵ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- ذکر سیادت در اسناد سجلی ساداتی که سیادت آنان در اسناد سجلی پدر و یا جد پدری مندرج باشد و یا سیادت آنان با دلایل شرعی ثابت گردد الزامی است مگر کسانی که خود را سید ندانند و یا عدم سیادت آنان شرعاً احراز شود.\nتبصره ۶ [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- مراتب تشرف پیروان ادیان دیگر به دین مبین اسلام همراه با تغییرات مربوط به نام و نام خانوادگی آنان در اسناد سجلی ثبت می‌شود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۱",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] هرگاه از وضع حمل بیش از یک طفل متولد شود برای هر یک دفتر ثبت کل وقایع جداگانه به ترتیب تولد و با ذکر ساعت ولادت تنظیم خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۲",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] وفات هرکس اعم از ایرانی یا خارجی و همچنین ولادت طفلی که مرده به دنیا آمده یا بلافاصله پس از ولادت بمیرد باید به مأمور یا نماینده ثبت احوال اعلام شود.\nوفات ایرانیان در خارج از کشور به مأموران کنسولی محل اقامت یا به نزدیک‌ترین مأموران کنسولی ایران یا به سازمان ثبت احوال کشور اعلام می‌شود.\nوفات ایرانیان و خارجیان ساکن کشور را مأموران و نمایندگان ثبت احوال و وفات ایرانیان در خارج از کشور را بر حسب محل اعلام، مأموران کنسولی ایران یا مأموران و یا نمایندگان ثبت احوال ثبت می‌کنند. وفات باید در سند ثبت وفات و همچنین در دفتر ثبت کل وقایع در صفحات مربوط به درگذشته و پدر و مادر او و شناسنامه متوفی ثبت و امضا و مهر گردد.\nوفات خارجیان پس از ثبت به شهربانی محل اعلام می‌شود و یک نسخه گواهی به سازمان ثبت احوال کشور فرستاده خواهد شد که به وزارت امور خارجه ارسال گردد.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- گواهی وفات به هر شخصی که درخواست کند تسلیم می‌گردد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۳",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] در سند ثبت وفات باید اطلاعات زیر قید گردد:\n۱- محل، روز، ماه و سال وفات و تاریخ ثبت.\n۲- نام و نام خانوادگی و جنس و تاریخ تولد و شغل و شماره شناسنامه و شناسنامه درگذشته یا پروانه اقامت و تاریخ و محل صدور شناسنامه یا پروانه اقامت.\n۳- علت وفات در صورتی که مشخص باشد.\n۴- نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه پدر و مادر درگذشته.\n۵- نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه و محل اقامت و سمت اعلام‌کننده.\n۶- نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه و محل اقامت و شغل گواهان.\n۷- نام و نام خانوادگی و امضای نماینده یا مأمور ثبت احوال و اثر مهر.\n۸- شماره و سری برگ مخصوص ثبت وفات.\n۹- محل توضیحات.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۴",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] واقعه وفات باید طبق تصدیق پزشک و در صورت نبودن پزشک با حضور دو نفر گواه ثبت گردد.\nدر مورد طفلی که مرده به دنیا آمده یا بلافاصله پس از تولد بمیرد، در صورت وجود پزشک در محل، تصدیق پزشک ضروری است و در صورت نبودن پزشک گواهی دو نفر کافی است.\nپزشکی که وقوع وفات به او اطلاع داده می‌شود در هر مورد مکلف به معاینه جسد و صدور تصدیق یا اظهار نظر می‌باشد و در صورت امکان تشخیص علت وفات باید تصدیق شود و به هر حال یک نسخه از تصدیق یا اظهار نظر خود را باید به ثبت احوال محل در مهلت مقرر ارسال نماید.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۵",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] مهلت اعلام وفات ده روز از تاریخ وقوع یا وقوف بر آن است.\nروز وفات و تعطیل رسمی بعد از آخرین روز مهلت به حساب نمی‌آید و در صورتی که وفات در اثنای سفر رخ دهد مهلت اعلام آن از تاریخ رسیدن به مقصد احتساب خواهد شد.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- ترتیب ثبت وقایع ولادت و وفاتی که پس از انقضای مهلت مقرر اعلام شود در آیین‌نامه اجرایی این قانون تعیین خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۶",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] اعلام وفات و امضای سند ثبت وفات به ترتیب به عهده یکی از اشخاص زیر است:\n۱- نزدیک‌ترین خویشاوند متوفی که در موقع وفات حاضر بوده است.\n۲- متصدی یا صاحب مکانی که وفات در آن رخ داده است یا نماینده او.\n۳- هر شخصی که در موقع وفات حاضر بوده است.\n۴- مأموران انتظامی یا کدخدا.\nتبصره- متصدیان گورستان یا دفن مکلف به اطلاع وفات به ثبت احوال هستند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۷",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] در صورتی که وفات یا ولادت طی نامه رسمی از طرف مأموران انتظامی یا قضایی و یا سایر مقامات اعلام شود شماره و تاریخ اعلام‌نامه در سند درج و به منزله امضای سند خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۸",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] در موارد زیر اعلام وفات به عهده مقامات زیر است:\n۱- در صورتی که وفات در اثر بروز سوانح از قبیل زلزله، سیل، طوفان و آتش‌سوزی واقع شود، مقامات انتظامی یا گروه‌های امدادی حاضر در محل مکلفند واقعه وفات را ضمن ارسال صورت حاوی نام و نام خانوادگی و حتی‌المقدور شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه و سن متوفی اعلام نمایند.\n۲- وفات نظامیانی که در زمان صلح در سربازخانه و یا ضمن مانورهای نظامی یا در زمان جنگ واقع می‌شود، به وسیله فرمانده قسمت با تعیین نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه اعلام می‌گردد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۲۹",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] در مواردی که مشخصات متوفی معلوم نشود یا به بعضی از اطلاعاتی که باید در سند قید شود دسترسی نباشد در سند ثبت وفات به جای مشخصات عبارت «نامعلوم» نوشته می‌شود. تکمیل مشخصات نامعلوم با هیأت حل اختلاف خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۰",
        "content": "مدرک ثبت فوت فرضی غایب مفقودالاثر حکم قطعی دادگاه است. مدیران دفاتر دادگاه‌هایی که حکم قطعی فوت فرضی غایب مفقودالاثر از آن دادگاه صادر شده مکلفند یک نسخه از رأی صادره را طی نامه رسمی به ثبت احوال محل ارسال دارند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۱",
        "content": "دارندگان دفاتر رسمی ازدواج و طلاق مکلفند وقایع ازدواج و طلاق و رجوع را که در دفاتر مربوط ثبت می‌کنند در شناسنامه زوجین نیز درج و امضا و مهر نمایند و حداکثر هر پانزده روز یک بار وقایع ازدواج و طلاق و رجوعی را که در دفاتر به ثبت می‌رسد روی نمونه‌های مربوط تهیه و به ثبت احوال محل تحویل و رسید دریافت دارند.\nازدواج و طلاق و رجوع ایرانیان در خارج از کشور باید به وسیله کنسولگری‌های مربوط در دفاتری که از طرف ثبت احوال تهیه می‌شود ثبت و حداکثر هر یک ماه یک بار وقایع ازدواج و طلاق و رجوعی را که در دفاتر به ثبت می‌رسد روی نمونه‌های مخصوص تهیه و از طریق وزارت امور خارجه به سازمان ثبت احوال کشور فرستاده شود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۲",
        "content": "طلاق، رجوع و بذل مدت که در دفتر رسمی طلاق به ثبت نرسیده باشد با ارائه اقرارنامه رسمی در اسناد ثبت احوال طرفین ثبت خواهد شد. ازدواج‌هایی که در دفاتر رسمی ازدواج به ثبت نرسیده باشد در صورت وجود شرایط زیر در اسناد سجلی زن و شوهر ثبت خواهد شد:\n۱- ارائه اقرارنامه رسمی مبنی بر وجود رابطه زوجیت بین متقاضیان ثبت واقعه ازدواج.\n۲- در موقع تنظیم اقرارنامه سن زوج از بیست سال تمام و سن زوجه از هجده سال تمام کمتر نباشد.\n۳- گواهی ادارات ثبت احوال محل صدور شناسنامه‌های زوجین به این‌که در تاریخ اعلام واقعه طرفین در قید ازدواج دیگری نمی‌باشند.\nتبصره- نمایندگان ثبت احوال مکلفند پس از ثبت واقعه رونوشت اقرارنامه را به دادسرای محل ارسال نمایند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۳",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] کلیه وقایع ازدواج و طلاق یا وفات زوج یا زوجه و رجوع و بذل مدت و فسخ نکاح باید در دفاتر ثبت کل وقایع ثبت شود ولی در شناسنامه به شرح زیر انعکاس خواهد یافت:\nدر المثنای شناسنامه مرد یا زن آخرین نکاح و طلاق یا بذل مدت و در صورت تعدد زوجات آن تعداد ازدواج که به قوت خود باقی است منعکس خواهد شد.\nازدواج و طلاق غیرمدخوله در المثنای شناسنامه درج نخواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۴",
        "content": "[اصلاحی ۱۴۰۱/۰۶/۳۰] افشای اطلاعات مذکور در دفاتر ثبت کل وقایع و اسناد سجلی جز برای صاحب سند و مقامات قضایی و دستگاه‌های اجرایی با مصوبه کارگروه تعامل‌پذیری دولت الکترونیکی ممنوع است.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۵",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] صدور شناسنامه و سایر خدمات سجلی در مقابل دریافت وجه انجام خواهد شد که نحوه اخذ وجوه و میزان و نوع این خدمات به موجب آیین‌نامه اجرایی این قانون خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۶",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] شناسنامه از روی دفاتر ثبت کل وقایع صادر و دارای مشخصات و اطلاعات زیر می‌باشد:\n۱- آرم جمهوری اسلامی ایران.\n۲- محل مخصوص انگشت‌نگاری و شماره کلاسمان آن.\n۳- محل الصاق عکس.\n۴- شماره شناسنامه.\n۵- نام و نام خانوادگی و جنس دارنده آن.\n۶- تاریخ تولد به ترتیب روز و ماه و سال هجری شمسی و قمری.\nتبصره- ذکر تاریخ هجری قمری از هنگام اجرای طرح تعویض شناسنامه برای نوزادان الزامی است.\n۷- محل تولد به ترتیب شهرستان، بخش، دهستان (شهر/روستا).\n۸- نام و شماره شناسنامه و محل صدور شناسنامه ابوین.\n۹- تاریخ تنظیم سند به ترتیب روز و ماه و سال هجری شمسی.\n۱۰- محل تنظیم سند به ترتیب حوزه، شهرستان، بخش، دهستان (شهر/روستا).\n۱۱- نام و نام خانوادگی مأمور تنظیم‌کننده سند و امضای مأمور صدور و مهر اداره.\n۱۲- شماره مسلسل و سری مخصوص شناسنامه.\n۱۳- محل مخصوص ثبت ازدواج، طلاق، وفات همسر، ولادت فرزندان و وفات صاحب شناسنامه.\n۱۴- محل توضیحات.\n۱۵- محل مخصوص مهر انتخابات.\nتبصره ۱ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- شناسنامه‌های نمونه جدید افرادی که به سن ۱۵ سال تمام می‌رسند باید ملصق به عکس همان سال و اثر انگشت و کلاسمان انگشت‌نگاری صاحب آن باشد.\nتبصره ۲ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- شناسنامه اولیه باید در سی سالگی تمام با عکس همان سال صاحب آن تجدید شود. صاحب شناسنامه پس از رسیدن به سن سی سال مکلف است ظرف یک سال برای تجدید آن مراجعه نماید.\nتبصره ۳ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- صدور شناسنامه مجدد و یا گواهی ولادت اتباع خارجه مطابق مقررات آیین‌نامه اجرایی این قانون خواهد بود.\nتبصره ۴ [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- به استثنای سازمان ثبت احوال کشور، دفاتر اسناد رسمی ازدواج و طلاق، نمایندگی‌های دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور، اداره تشخیص هویت و پلیس بین‌الملل و اداره کل انتخابات، هیچ‌یک از ارگان‌ها و نهادها و مؤسسات دولتی و بخش خصوصی حق نقش مهر و درج هیچ‌گونه مطلب و یا آثار دیگری بر روی شناسنامه را ندارند و متخلف از این امر تحت پیگرد قانونی قرار خواهد گرفت.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۷",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] سازمان ثبت احوال کشور مکلف است به مجرد وصول اعلام ترک تابعیت و یا اخراج از تابعیت اشخاص از طرف وزارت امور خارجه، ترک تابعیت و یا اخراج تابعیت را در دفاتر و اسناد مربوط منعکس و شناسنامه را معدوم نماید.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۸",
        "content": "در نقاطی که دولت مقتضی بداند و اعلام کند کسانی که سن آنان از ۱۵ سال به بالا است باید دارای کارت شناسایی بوده و همیشه آن را همراه داشته باشند. کارت شناسایی حاوی مشخصات و اثر انگشت و عکس و نشانی محل سکونت و گروه‌های اصلی خون خواهد بود.\nترتیب صدور و ترتیب درج مشخصات دارنده کارت شناسایی و چگونگی تحصیل اطلاعات مربوط به سکونت و سایر اطلاعات از قبیل گروه خون و اشخاصی که برای صغار و مجانین کارت شناسایی اخذ نمایند در آیین‌نامه اجرایی تعیین خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۳۹",
        "content": "[منسوخ صریح به موجب لایحه قانونی الغای قوانین و ماده ۳۹ قانون ثبت احوال مصوب ۱۳۵۸/۱۱/۱۳] این ماده در وضعیت جاری قابل استناد به عنوان حکم معتبر نیست.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۰",
        "content": "تغییر نام خانوادگی با تصویب سازمان ثبت احوال کشور خواهد بود.\nتبصره- موارد تغییر نام خانوادگی مطابق آیین‌نامه اجرایی این قانون می‌باشد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۱",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] حق تقدم نام خانوادگی با رعایت تاریخ تقدم صدور اسناد مختص اشخاصی است که به نام آنان در دفاتر مخصوص نام خانوادگی ادارات ثبت احوال به ثبت می‌رسد و دیگری حق اختیار آن را در آن اداره ندارد مگر با اجازه دارنده حق تقدم و این حق پس از وفات به ورثه قانونی انتقال می‌یابد.\nهر یک از وراث می‌تواند شخصی که نام خانوادگی او را اختیار کرده مورد اعتراض قرار داده و تغییر نام خانوادگی او را از دادگاه بخواهد ولی وراث بالاتفاق می‌توانند به دیگری اجازه دهند که نام خانوادگی آنها را اختیار نماید.\nتبصره- نام خانوادگی فرزند همان نام خانوادگی پدر خواهد بود اگرچه شناسنامه فرزند در قلمرو اداره ثبت احوال دیگری صادر گردد. فرزندان کبیر می‌توانند برای خود نام خانوادگی دیگری انتخاب نمایند.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۲",
        "content": "زوجه می‌تواند با موافقت همسر خود تا زمانی که در قید زوجیت می‌باشد از نام خانوادگی همسر خود بدون رعایت حق تقدم استفاده کند و در صورت طلاق ادامه استفاده از نام خانوادگی موکول به اجازه همسر خواهد بود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۳",
        "content": "سازمان ثبت احوال کشور مکلف است شناسنامه‌های موجود در دست مردم را به تدریج تعویض نماید و کلیه افراد نیز مکلفند در مهلت‌های معین که سازمان ثبت احوال کشور طی آگهی و وسایل ارتباط جمعی و به ترتیب گروه سنی تعیین خواهد نمود به مأموران ثبت احوال محل اقامت خود برای اعلام هویت و وقایع حیاتی خود و ارائه مدارک و دریافت شناسنامه نمونه جدید مراجعه نمایند. مرگ‌های ثبت‌نشده زوج و زوجه و فرزندان نیز ضمن این مراجعه باید اعلام شود.\nتبصره [الحاقی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- چنانچه در طول اجرای طرح، اشخاصی اعلام فقدان و یا درخواست تعویض شناسنامه نمایند که مشمول دوره تجدید آن گروه نباشد برای آنان طبق مقررات گواهی موقت صادر خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۴",
        "content": "اشخاصی که در مهلت‌های معین در آگهی منتشره مأموران ثبت احوال را از داشتن شناسنامه مکرر یا استفاده از شناسنامه غیر یا دریافت شناسنامه موهوم یا استفاده از شناسنامه ایرانی با داشتن تابعیت خارجی مطلع نمایند از تعقیب و مجازات معاف خواهند بود و الا پس از انقضای مهلت‌های معین جرائم مزبور مستمر شناخته شده و مشمول مجازات مصرح در مواد ۴۸ و ۴۹ این قانون خواهند بود.\nهویت دارندگان شناسنامه مکرر به انتخاب صاحبان و یا نمایندگان قانونی آنان تثبیت و هویت اشخاصی که از شناسنامه غیر استفاده نموده‌اند و همچنین مدارک ازدواج و طلاق و شناسنامه فرزندان مطابق شناسنامه قانونی که صادر می‌شود خواهد بود.\nتبصره- تعویض شناسنامه همسر و فرزندان ضمن گروه سنی همسری که در مهلت مقرر مراجعه می‌کند به عمل خواهد آمد و همچنین در موقع ثبت ولادت طفل، شناسنامه پدر و مادر و افراد خانوار تعویض خواهد شد اگرچه مهلت مراجعه معین و آگهی نشده باشد.\n[یادداشت تنقیحی: ماده ۴۹ بعداً نسخ شده است؛ ارجاع تاریخی ماده ۴۴ به آن، سبب احیای حکم منسوخ ماده ۴۹ نمی‌شود.]",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۵",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] هرگاه «هویت و تابعیت» افراد مورد تردید واقع گردد و مدارک لازم جهت اثبات آن ارائه نشود، مراتب برای اثبات «هویت» به مراجع انتظامی و برای اثبات «تابعیت» به شورای تأمین شهرستان ارجاع و در صورت تأیید طبق مقررات اقدام خواهد شد.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- در جلسات شورای تأمین شهرستان که به منظور فوق تشکیل می‌گردد رئیس اداره ثبت احوال محل نیز با داشتن حق رأی شرکت خواهد داشت.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۶",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] سازمان ثبت احوال کشور پایان مهلت تعویض شناسنامه هر دوره را از طریق وسایل ارتباط جمعی آگهی خواهد کرد و پس از پایان مهلت اعلام‌شده، شناسنامه و گواهی‌های صادره قبلی از درجه اعتبار ساقط خواهد شد و منحصراً شناسنامه‌های جدید جمهوری اسلامی ایران سند رسمی هویت و تابعیت افراد خواهد بود.\nتبصره [اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸]- افرادی که در مهلت‌های مقرر مراجعه نکنند پس از تشخیص تخلف، مراتب به دادگاه اعلام و طبق مقررات با آنان رفتار خواهد شد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۷",
        "content": "وزارت کشور مکلف است در مدت یک سال از تاریخ تصویب این قانون مقدمات اجرای آن را از حیث تهیه وسایل کار و تجهیزات و تأمین کارکنان لازم و آموزش آنان فراهم نماید.\nدولت اعتبار لازم برای اجرای این قانون را تأمین خواهد نمود.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۸",
        "content": "اشخاصی که از وظایف مذکور در مواد ۱۶ و ۱۹ و ۲۴ و ۲۶ و ۳۵ و تبصره ماده ۲۶ و تبصره یک ماده ۳۶ و مواد ۳۸ و ۴۳ خودداری کنند یا با در دست داشتن شناسنامه اقدام به اخذ المثنی نمایند، مورد تعقیب قرار گرفته و علاوه بر الزام به انجام تکالیف مقرر، با توجه به تعدیل جزای نقدی مصوب ۱۴۰۳/۰۳/۳۰، به پرداخت جزای نقدی از ۱٬۳۲۰٬۰۰۰ تا ۳۳٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال محکوم خواهند شد.\nولی هرگاه مأموران و مسئولینی که به موجب این قانون وظایفی بر عهده دارند در اجرای آن تأخیر یا تعلل نمایند در دادگاه‌های اداری یا انتظامی طبق ضوابط مربوط تحت تعقیب قرار خواهند گرفت.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۴۹",
        "content": "[منسوخ به موجب ماده ۲ قانون تخلفات، جرائم و مجازات‌های مربوط به اسناد سجلی و شناسنامه مصوب ۱۳۷۰/۰۵/۱۰] متن تاریخی این ماده در وضعیت جاری قابل استناد به عنوان حکم معتبر نیست.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۰",
        "content": "[منسوخ به موجب ماده ۱۱ قانون تخلفات، جرائم و مجازات‌های مربوط به اسناد سجلی و شناسنامه مصوب ۱۳۷۰/۰۵/۱۰] متن تاریخی این ماده در وضعیت جاری قابل استناد به عنوان حکم معتبر نیست.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۱",
        "content": "[اصلاحی ۱۳۶۳/۱۰/۱۸] هرکس عالماً و عامداً پدر و یا مادر طفل را به غیر از پدر یا مادر واقعی در اسناد و دفاتر ثبت احوال اظهار و شناسنامه دریافت کند به حبس جنحه‌ای از شش ماه تا سه سال محکوم خواهد شد.\nتبصره- در مواردی که پدر یا مادر طفل معلوم نباشد و همچنین موارد مذکور در قانون حمایت کودکان بدون سرپرست از شمول این ماده مستثنی می‌باشد.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۲",
        "content": "مأمورانی که عالماً و عامداً در جرائم مذکور در مواد ۴۹ و ۵۰ و ۵۱ این قانون به هر نحوی از انحاء کمک نمایند یا گواهی‌های خلاف را ملاک اجرای وظایف قانونی خود قرار دهند به مجازات مرتکب اصلی محکوم خواهند شد.\n[یادداشت تنقیحی: مواد ۴۹ و ۵۰ نسخ شده‌اند؛ ارجاع این ماده به آنها باید همراه با قانون خاص ۱۳۷۰ و مقررات کیفری جاری تفسیر شود.]",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۳",
        "content": "آیین‌نامه‌های اجرایی این قانون و نمونه‌های اوراق و اسناد مربوط وسیله وزارت کشور و وزارت دادگستری تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۴",
        "content": "از تاریخ اجرای این قانون و پایان مهلت‌های معین، قوانین ثبت احوال مصوب ۲۰ مرداد ۱۳۰۷ و ۱۱ آذر ۱۳۱۰ و اول بهمن ۱۳۱۲ و دوم اردیبهشت ۱۳۱۹ لغو و هر قانونی که در مقام اجرا معارض این قانون باشد بلااثر است.",
        "audioUrl": ""
      },
      {
        "article": "ماده ۵۵",
        "content": "وزارت کشور، وزارت امور خارجه و وزارت دادگستری مأمور اجرای این قانون هستند.",
        "audioUrl": ""
      }
    ]
  }
}